Vaukluza
Vaukluza Vauclusa (Ocitanisht) | |
|---|---|
      Nga lart poshtë, majtas djathtas: Ndërtesa e prefekturës dhe Pallati Papnor në Avinjon , Gordesi (i konsideruar si një nga fshatrat më të bukur të Francës), Sénanque Abbey, lumi Sorgë dhe lumi Neskë | |
 Coat of arms | |
 Vendndodhja e Vaukluzës në Francë | |
| Koordinatat: 44°00′N 05°10′E / 44.000°N 5.167°E | |
| Shteti | Franca |
| Rajoni | Provenca-Alpet-Bregu i Kaltër |
| Prefecture | Avignon |
| Nënprefekturat | Apt Carpentras |
| Qeverisja | |
| • Presidenti i Këshillit të Departamentit | Dominique Santoni (LR) |
| Sipërfaqja | |
• Total | 3.567 km2 (1,377 sq mi) |
| Popullsia (Janar 2019) | |
• Total | 561.469 |
| • Rank | 47 |
| • Dendësia | 160/km2 (410/sq mi) |
| Zona kohore | UTC+1 (CET) |
| • Verë (DST) | UTC+2 (CEST) |
| Numri i departamentit | 84 |
| Qarqet | 3 |
| Kantonet | 17 |
| Komunat | 151 |
Vaucluse ( Frëngjisht: [voklyz] ; Provençal: Vauclusa (Norma klasike) ose Vau-Cluso (Norma mistraliane) ) është një departament në rajonin juglindor francez të Provencës-Alpeve-Bregut të Kaltër . Ajo kishte një popullsi prej 561,469 që nga viti 2019. [1] Prefektura e departamentit është Avinjoni .
E ka marrë emrin nga një burim, Fontaine de Vaucluse, një nga burimet më të mëdha karstike në botë. Vetë emri Vaucluse rrjedh nga latinishtja Vallis Clausa ("lugina e mbyllur") pasi lugina përfundon në një faqe shkëmbi nga ku buron burimi.
Historia
[Redakto | Redakto nëpërmjet kodit]Vaukluza u krijua më 12 gusht 1793 nga pjesë të departamenteve Gryka e Ronës, Droma dhe Alpet e Poshtme, më vonë u quajt Alpet e Provencës së Sipërme . Departamenti i atëhershëm rural ishte, si qyteti i afërt i Lionit, një vatër e Rezistencës Franceze në Luftën e Dytë Botërore .
Gjeografia
[Redakto | Redakto nëpërmjet kodit]
Vaukluza kufizohet nga Rona në perëndim dhe Durenca në jug. Malet zënë një pjesë të konsiderueshme të gjysmës lindore të departamentit, me Malin Ventor(1,912 m), i njohur gjithashtu si "Gjigandi i Provencës", që dominon peizazhin. Vargmalet e tjera të rëndësishme malore përfshijnë Dentelles de Montmirail, Monts de Vaucluse dhe Luberon .
Frutat dhe perimet kultivohen në sasi të mëdha në pjesët më të ulëta të departamentit, në një nga fushat më pjellore në Francën Jugore . Departamenti Vaucluse ka një enklavë mjaft të madhe brenda departamentit Drôme, kantoni i Valréas ( Enklava e Papëve ).
Vaukluza është gjithashtu i njohur për karstin e tij, duke përfshirë burimin karstik Fontaine de Vaucluse pas së cilës janë emëruar "Zgjimet e Vaukluzës".
Qytetet kryesore
[Redakto | Redakto nëpërmjet kodit]Komuna më e populluar është Avinjoni, prefektura. Që nga viti 2019, ka 6 komuna me më shumë se 20,000 banorë: [1]
| Komuna | Popullsia (2019) |
|---|---|
| Avinjon | 91,143 |
| Karpentras | 29236 |
| Orange | 28772 |
| Cavaillon | 26,236 |
| Pertuis | 20,557 |
| L'Isle-sur-la-Sorgue | 20,042 |
Demografia
[Redakto | Redakto nëpërmjet kodit]Zhvillimi i popullsisë që nga viti 1801:
| Year | Pop. | ±% |
|---|---|---|
| 1801 | 191,421 | — |
| 1806 | 205,833 | +7.5% |
| 1821 | 224,431 | +9.0% |
| 1831 | 239,113 | +6.5% |
| 1841 | 251,08 | +5.0% |
| 1851 | 264,618 | +5.4% |
| 1861 | 268,255 | +1.4% |
| 1872 | 263,451 | −1.8% |
| 1881 | 244,149 | −7.3% |
| 1891 | 235,411 | −3.6% |
| 1901 | 236,949 | +0.7% |
| 1911 | 238,656 | +0.7% |
| 1921 | 219,602 | −8.0% |
| 1931 | 241,689 | +10.1% |
| 1936 | 245,508 | +1.6% |
| 1946 | 249,838 | +1.8% |
| 1954 | 268,318 | +7.4% |
| 1962 | 303,536 | +13.1% |
| 1968 | 353,966 | +16.6% |
| 1975 | 390,446 | +10.3% |
| 1982 | 427,343 | +9.4% |
| 1990 | 467,075 | +9.3% |
| 1999 | 499,685 | +7.0% |
| 2006 | 534,291 | +6.9% |
| 2011 | 546,63 | +2.3% |
| 2016 | 559,014 | +2.3% |
